หากเราสังเกตสถานการณ์โลกในปี 2026 เป็นเรื่องที่น่าตกใจว่า ศาสนาที่ควรสร้างสันติภาพ กลับถูกนำมาใช้ เป็นข้ออ้าง ในสงครามระหว่างประเทศ การตีความคัมภีร์ ในลักษณะที่แข็งกร้าว ยังคงปรากฏให้เห็นอย่างชัดเจน ทั้งในสหรัฐอเมริกา อิสราเอล และอิหร่าน แต่มันคือบทเรียนสำคัญ ที่ส่งผลกระทบต่อความมั่นคง ของมนุษยชาติทุกคนในวงกว้าง
นักวิชาการด้าน ความมั่นคงและความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ พบความจริงที่น่ากังวลว่า ผู้นำหลายประเทศ มีการนำหลักความเชื่อ เพื่อขับเคลื่อนอุดมการณ์ ให้เหล่านักรบ ดังตัวอย่างใน การอุดหนุนสถาบันการศึกษา ที่มีแนวคิดสุดโต่ง ซึ่งส่งผลโดยตรงกับ โครงสร้างกองทัพ จนกลายเป็นประเด็นที่น่ากังวล ไม่ว่าจะเป็น การสร้างภาพลักษณ์ศัตรูที่ชั่วร้าย เพื่อลดความลังเลใจในการใช้กำลัง
จุดร่วมที่น่าสนใจ ในการนำศาสนามาใช้ มีประเด็นหลักคือ:
ทำไมเราถึง ตกหลุมพราง อุดมการณ์สุดโต่ง เหล่านี้ได้ง่าย? งานวิจัยทางสังคม ชี้ว่าสมองของเรา หาความชอบธรรมให้ สิ่งที่ตนเองอยากเชื่อ ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิด ลิงก์นี้ Motivated Reasoning เมื่อผู้คนรู้สึก เป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มที่บริสุทธิ์ เราจะยอมรับความรุนแรงต่อ ฝ่ายศัตรู ด้วยความเต็มใจ เพราะความรู้สึกปลอดภัยจากอัตลักษณ์กลุ่ม
ในทางกลับกัน หลักการที่แท้จริง มักเน้นเรื่อง การก้าวข้ามความเกลียดชัง ซึ่งความเชื่อที่บริสุทธิ์ ไม่จำเป็นต้องทำร้ายใคร เพื่อแสดงความยิ่งใหญ่ การตั้งคำถามด้วยเหตุผล จึงเป็นเกราะป้องกัน ที่จะช่วยให้เรา ไม่ถูกใช้เป็นหมาก ในเกมการเมือง ที่อาศัยศาสนาเป็นฉากหน้า
เพื่อที่จะ แยกแยะได้ว่า ข้อมูลทางศาสนาเหล่านั้น เป็นไปเพื่อสันติ มีจุดที่ควรระวัง ที่สำคัญ:
ท้ายที่สุดแล้ว ความเชื่อควรเป็น แสงสว่างนำใจ ให้หลุดพ้นจาก กิเลสและความอาฆาตพยาบาท มิใช่การกลายเป็น เป็นดาบสังหาร เพื่อตอบสนอง ผลประโยชน์ทางการเมืองของกลุ่มคน การรักษาศรัทธา ควบคู่ไปกับปัญญา คือวิธีที่ยั่งยืน ที่จะสร้าง โลกที่อยู่ร่วมกันอย่างสงบสุข ให้เกิดขึ้นในใจและในโลก